چرخ دنده صنعتی و تاریخچه استفاده از آن به سال 1890 باز می گردد. زمان استفاده از چرخ دنده به چند قرن پیش باز میگردد. در زمان پیدایش انها عموما دچار معایبی بودند اما به مرور زمان و با ایجاد پروفیل دندانه، این مشکلات کمتر شد. در قرن هجدهم غالبا چرخ دنده ها از جنس چدن ساخته میشد و از روشهای ریخته گری استفاده می شد. اما وقتی ماشین ساخت چرخ دنده اختراع شد، تحولی بزرگ در این صنعت بوجود آمد. پس از آن از جنس چدن به فولاد و چدن روی اورده شد.
برای ساخت نیاز به بررسی تخصصی آیتم هایی مثل تنش تماسی دندانه ها، تنش خمشی، روغنکاری و ... داریم. همچنین باید اطلاعات تخصصی درارتباط با جنس متریال مورد استفاده در ساخت، داشت.
میتوان گفت بدنه ی چرخ دنده ها به سه بخش تقسیم می شوند. بخش بیرونی که عامل ایجاد صوت و سر و صدای چرخش آن می باشد، بخش درونی یا میانی قسمت اصلی چرخ دنده و بخش داخلی که درونی ترین بخش آن است، توپی قرار دارد که به محور محرکه وصل است.

مراحل ساخت و طراحی دنده ها مطابق با استانداردهای DIN / AGMA

طراحی:

  • طراحی دنده ها بر اساس استانداردهای DIN/AGMA
  •  استفاده از جدیدترین نرم افزارهای طراحی
  •  محاسبه توان و گشتاور قابل انتقال و سرویس فاکتورهای لازم
  •  مدلسازی با نرم افزارهای CAD/CAM
  •  انتخاب سیکل عملیات حرارتی مناسب


عملیات ساخت چرخ دنده ها چگونه است؟

  • تهیه مواد اولیه از منابع داخل و یا خارج از کشور بر مبنای طراحی اولیه
  • ساخت چرخ دنده ها بر مبنای طراحی اولیه توسط ماشین آلات تراش و دنده زنی
  • سیکل کامل عملیات حرارتی براساس سختی تا 60HRC  برای شافت پینیونها و 55HRC  برای دنده های بزرگ و همچنین عملیات سمانتاسیون جهت افزایش سختی سطوح در مراکز معتبر عملیات حرارتی.


سنگ زنی:

 
سنگ زنی یکی از عوامل مهم در کیفیت و طول عمر  دنده محسوب می گردد که باعث  افزایش صافی سطح تماس دنده ها و کاهش صدا ، ارتعاشات و  رسیدن به مترولوژی و هندسه  دقیق  چرخ دنده ها می گردد.
 
کلیه چرخ دنده ها پس از عملیات حرارتی با دقت توسط ماشین آلات سنگ زنی پروفیل دنده، سنگ زنی می گردد.

کنترل کیفیت چرخ دنده:


انواع تست های اولتراسونیک، آنالیز مواد، مگنت، میزان سختی، تست لقی بین دنده ها، تست الگوی درگیری دنده ها بر روی چرخ دنده ها انجام می گیرد.

 

انواع چرخ دنده کدامند؟
  • چرخ دنده ساده یا ملخی: چرخ دنده ساده یکی از پرکاربردترین و رایج ترین نوع چرخ دنده است. وظیفه آن انتقال قدرت بین شافت ها می باشد. دندانه ها اصولا به شکل موازی هستند. بیشترین استفاده ازاین نوع در ماشین لباس شویی، ساعت و .... است. معمولا صدای زیادی ایجاد می کنند . دراین نوع هنگام چرخش فقط با یک دندانه ارتباط دارند.
    چرخ دنده ساده
    چرخ دنده ساده
  • چرخ دنده مارپیچی: در این نوع دنده، یک گوشه از آن به سمت محور متمایل شده است. دراین مدل در حقیقت مدل ساخت  کمی بر اساس زاویه محورها ساخته شده. در واقع برخلاف چرخ دنده ساده بیش از یک دندانه در ارتباط است. بنابراین میزان بار انتقالی بیشتری قابل انجام است. یعنی نیروی بیشتری را حمل می کنند. این نوع دنده نیز در شافت های موازی استفاده می شود. در انواع گیربکس ها و ابزارها و وسایلی که بلبرینگ دارند استفاده زیادی می شوند.
    چرخ دنده مارپيچ
    چرخ دنده مارپيچ
  • چرخ دنده مارپیچ دوقلو یا دوبل: نوعی از چرخ دنده مارپیچ هستند که دو ردیف دندانه در آن وجود دارند که توسط شیاری از هم جدا می شوند. این نوع دنده ها میتوانند به صورت یک یا دو ردیف تولید شوند. در این مدل نیروهای محوری خنثی می شوند زیرا زاویه مارپیچی دنده به صورت قرینه است و باعث نرم شدن عملکرد دندانه ها می شود. میتوان گفت گزینه بسیار خوبی در انتقال نیرو می باشند.
    چرخ دنده مارپیچ دوبل
    چرخ دنده مارپیچ دوبل
  • چرخ دنده جناغی یا عقربی: میتوان گفت ظاهری شبیه به نوع مارپیچ دارند اما کوچکتر هستند و بین دو ردیف هیچ شیار و جداکننده ای وجود ندارد. معمولا قیمت بالایی دارند و بسیار مناسب برای ایجاد ارتعاش بالا هستند. اما غالبا تولید کمی دارند و برای انتقال نیروی گشتاوری استفاده می شوند.
    چرخ دنده جناغی
    چرخ دنده جناغی

چرخ دنده هلیکال ( Helical & Spur gears )

  دنده های هلیکال، ساده و جناقی تا حداکثر قطر 3000 میلیمتر

  سنگ زنی کلیه دنده ها تا قطر 3000 میلیمتر

  جنس مواد اولیه 18CrNiMo7-6 / 18CrNi8

کربوریزاسیون و حداکثر سختی سطحی HRCح2±60

 

 

چرخ دنده

چرخ دنده مخروطی (Spiral Bevel Gears): دنده های مارپیچ مخروطی توسط ماشین آلات CNC ساخت تولید میگردد.مواد اولیه 18CrNiMo7-6 طبق استاندارد EN10084 DIN آلمان میباشد. کربوریزاسیون و حداکثر سختی سطحیHRCح2±60 است.  پرداخت نهایی به روش Hard Cut می باشد.  حداکثر قطر خارجی 1100 میلیمتر است . مزایای روش Hard Cut:

  1.  صافی سطح، هندسه و پروفیل دنده به علت از بین بردن اعوجاجات حاصل از عملیات حرارتی بهبود میابد
  2. در نتیجه افزایش الگوی تماس سطوح دنده ها، سرو صدا و میزان ارتعاشات کاهش میابدچرخ دنده
  3. طول عمر دنده افزایش میابدچرخ دنده

چرخ دنده چرخ و شانه یا (میله دندانه دار) یا (شانه ای): در این نوع دنده، دندانه ای به اسم شانه با چرخ دنده ای به نام پینیون با هم ترکیب می شوند و این نوع را تولید میکنند. در این نوع چرخ دنده شعاعی بینهایت تعریف می شود. سیستم عملکرد آن بر اساس تبدیل حرکت خطی به گردشی و تبدیل حرکت دورانی یا گردشی به حرکت خطی است. به سادگی ساخته و تولید می شود. میتوان گفت هر میله دندانه داری شامیل یک میله دارای دندانه است که دارای یک شعاع منحنی ست که آن را چرخ دنده می نامیم. زمانی که میله دندانه دار با چرخ دندانه دار تلفیق می شوند ، نیرویی را تشکیل می دهند. در زمان چرخش چرخ دندانه دار، میله دندانه دار در خطی مستقیم قرار می گیرد. از این نوع چرخ دنده در فرمان خودروها استفاده میشود.

چرخ دنده شانه ای
چرخ دنده شانه ای

 

 

چرخ دنده حلزونی ( Worm Pairs)

  • تولید جفت دنده های مارپیچ حلزونی از سایز 27 الی 54 اینچ
  •  جنس شافت دنده حلزونی از فولاد آلیاژی 20MnCr5 طبق استاندارد DIN آلمان میباشد.
  • جنس چرخ حلزونی از برنز GZ-CuSn12Ni طبق استاندارد DIN1705 به روش ریخته گری گریز از مرکز میباشد.

چرخ دنده

 

 

چرخ دنده سیاره ای: وقتی چرخ دنده های رینگی، ساده و میله ای را با هم ترکیب کنیم نوعی چرخ دنده بوجود می آید با نام سیاره ای یا خورشیدی.  این نوع دنده دارای سرعت و انتقال نیروی متفاوتی است.


محصولات تام تجهیزاسپادانا